Η Κοίμηση της Θεοτόκου

Πληροφορίες: Δημοσιεύθηκε : 15 Αυγούστου 2020; Δημιουργήθηκε : 14 Αυγούστου 2020; Τελευταία ενημέρωση : 14 Αυγούστου 2020

Η σύνθεση της εικόνας και η σωστή προσέγγιση της Θεομητορικής εορτής

Της αγιογράφου, κριτικού βιβλίου-τέχνης Μαριλένας Φωκά (ΜΑ)

Η Κοίμηση της Θεοτόκου είναι ένα πολύ αγαπητό θέμα στη βυζαντινή αγιογραφία. Φιλοτεχνείται όχι μόνο σε φορητές εικόνες αλλά και σε τοιχογραφίες μια και αυτή η εορτή που είναι Θεομητορική, ανήκει στο Δωδεκάορτο και έχει συγκεκριμένη θέση στον αγιογραφικό κύκλο των ιερών ναών.

Στην απόδοσή της στην εικόνα του Θεοφάνη του Έλληνα (χρον.1392 μ. Χ.) κεντρικό πρόσωπο είναι η Θεοτόκος που βρίσκεται ξαπλωμένη στη νεκρική της κλίνη με τα μάτια κλειστά και τα χέρια πάνω στο στήθος της. Στο πάνω μέρος της εικόνας δεσπόζει ο Υιός Της Ιησούς σε όλη Του τη

δόξα να παραλαμβάνει την αγία ψυχή Της που απεικονίζεται σαν μικρό παιδάκι. Η Μητέρα του Θεανθρώπου είναι περιτριγυρισμένη από τους Αποστόλους που είναι περίλυποι καθώς χάνουν το μοναδικό πρόσωπο που τους συνδέει στη γη με Εκείνον που αγάπησαν, πίστεψαν, ακολούθησαν και Του αφιέρωσαν ολόκληρο τον εαυτό τους. Η Θεοτόκος σε αυτή τη δύσκολη στιγμή τους παρηγόρησε λέγοντας τους ότι αφού το αποφάσισε ο Υιός Της η αποδημία Της «θα ήταν για το καλό». Όλοι οι Απόστολοι εκτός του Θωμά βρέθηκαν κοντά της θαυματουργικά καθώς διαρπάχθηκαν από νεφέλες, ακόμα και ο Απόστολος Παύλος που κήρυττε τον χριστιανισμό αλλά δεν είχε γνωρίσει τον Χριστό.

Η Θεοτόκος έφυγε για τους ουρανούς σεμνά, διακριτικά, αθόρυβα, έχοντας το τέλος που εύχεται για όλους η εκκλησία μας «ανώδυνα, ανεπαίσχυντα, ειρηνικά» όπως ακριβώς έζησε πάνω στη γη. Ο πατήρ Ανδρέας Κονάνος στη ομιλία του με τίτλο Η ΚΟΙΜΗΣΗ ΤΗΣ ΘΕΟΤΟΚΟΥ μας περιγράφει την προετοιμασία Της για Την Κοίμηση. «Όταν Η Παρθένος ειδοποιήθηκε από τον άγγελο για την εκδημία Της δεν ταράχθηκε, αλλά πήγε στο όρος των Ελαιών να προσευχηθεί όπως έκανε και ο Υιός Της πριν τη Σταύρωσή Του. Ευχαρίστησε το Θεό για όσα πέρασε εδώ στη γη και επέστρεψε στην οικία Της για να ειδοποιήσει και να χαιρετήσει φίλους και συγγενείς που την αγαπούσαν.» Αυτή βέβαια χωρίς να κάνει διάκριση σε κανέναν τους αγαπούσε όλους.

Μεγάλη μορφή η Μητέρα του Σωτήρα και μεγάλη η δύναμη της αγάπης Της. Σαν μητέρα πόνεσε βαθιά για το πάθος Του Ιησού αλλά όχι μόνο δεν κράτησε κακία στους δήμιούς του καθώς «δεν λειτουργούσε μεταπτωτικά» και υποτασσόμενη πλήρως στο θέλημα του Θεού τους συγχώρεσε. Κατά τον π. Κονάνο, «Η Παναγία πήρε την κακία των ανθρώπων σαν ένα κάρβουνο αναμμένο, το βύθισε μες την καρδία Της και το έσβησε...» και από τότε μεσιτεύει για τη σωτηρία τους όπως και όλων των ανθρώπων, ιδιαίτερα μετά την Ανάληψή Της. Η Παρθένος ανελήφθει στους ουρανούς καθώς δεν θα ήταν δυνατό Αυτή που έφερε στα σπλάχνα της την ίδια τη ζωή, Τον Θεάνθρωπο να διαφθαρεί από το θάνατο. Μέρες μετά την ταφή ο Απόστολος Θωμάς που βρισκόταν μακριά θέλησε να δει Το σώμα Της. Η Παναγία ακολούθησε τον Υιό Της και τρεις μέρες μετά την ταφή Της όταν ανοίχθηκε ο θεοδόχος τάφος Της στη Γεσθημανή ήταν άδειος.

Ποιός όμως είναι ο σωστός τρόπος προσσέγγισης αυτής της εορτής; Αν και η οσιακή Της Κοίμηση θεωρείται το Πάσχα του Καλοκαιριού δεν παύει να είναι ημέρα πένθους. Για αυτό και η εκκλησία μας έχει καθιερώσει την νηστεία του Αυγούστου πριν από την ημέρα της εορτής της την 15η Αυγούστου. Συνεπώς, όχι μόνο φέτος που η πανδημία του κορονοιού δεν επιτρέπει τη συμμετοχή σε συναθροίσεις και εορταστικές εκδηλώσεις αλλά κυρίως πνευματικά δεν επιτρέπεται η συμμετοχή σε εορταστικές εκδηλώσεις μια και Η Μητέρα Εκείνου αλλά και Η Μητέρα όλων μας οδηγείται στη νεκρική Της κλίνη. Δεν είναι λογικό να βιώνεται αυτό το γεγονός με χαρά αλλά με κατάνυξη, νηστεία προσευχή και πνευματική προετοιμασία.

(Πηγές: Ομιλία πατέρα Ανδρέα Κονάνου Η ΚΟΙΜΗΣΗ ΤΗΣ ΘΕΟΤΟΚΟΥ)

Θα μας βρείτε και στα κοινωνικά δίκτυα: